Verhalen vertellen die niemand meer kent

Juni 25, 2010 Noordhollands Dagblad Editie: WEF - Opmeer - Theatermaker Floris van Delft blijft zich verba-zen over West-Friese mensen. „Het is ongelooflijk hoe direct en openhartig de mensen hier zijn. Ik ben gewend dat mensen veel meer de kat uit de boom kijken."
Van Delft is een van de mensen die zich voor het KaravaanLab verdiepen in West-Friesland en dan vooral de gemeente Opmeer. „Ik werk namens De Afleiding bij het KaravaanLab. De Afleiding is er om de theater-makers te begeleiden in de vormgeving van het onder-zoeksproces. Ze de vraag te laten stellen: hoe kun je vinden wat je niet al weet. Je kunt op Google 'Opmeer' intypen en lezen wat er allemaal staat, maar het gaat niet alleen om de informatie die we inwinnen. Het gaat ook om de ervaring. Daarom interviewen we betrokkenen en lopen we bij hen stage." De theatermakers van het KaravaanLab proberen er onder meer achter te komen wat glo-balisering en schaalvergroting voor een klein dorp betekent en wat de verbinding is tussen het landschap, de mentaliteit en agrarische ontwikkelingen. Van Delft: „Het valt te zien aan de indeling van het land en manier waarop het vee wordt gemol-ken. Maar het is eigenlijk een heel onzichtbaar proces, dat moeilijk te zien is aan de buitenkant en ook in een moment-opname. Daarom hebben we ook mensen gei'nterviewd die ons meer over het verleden kunnen vertelien en het verloop door de jaren heen."

Melkveehouder en voorzitter LTO Melkveehouderij Siem Jan Schenk is een van de geinter-viewden. Hij vindt de Karavaan een 'heel leuk platform'. „Deze voorstellingen kunnen de boer en burger weer dichterbij elkaar brengen. Er is blijkbaar sprake van enige verwijdering tussen ons. Er heeft niet alleen schaalvergroting plaatsgevonden op de bedrijven, maar sociaal is er veel veranderd. Mensen weten niet meer hoe voedsel wordt geproduceerd."

Van Delft: „Ik denk inderdaad dat we daar wel zitten om een verhaal te maken dat mensen met meer kennen of met meer te horen krijgen. Mensen hebben het klassieke beeld van de boer die al zijn koeien bij naam kent. Er is ook de ondernemer die rekent in liters melk en die aan Europese regels denkt." Volgens Schenk zijn er door de kloof tussen dorpsbewoners en boeren beelden ontstaan die niet kloppen. Het idee dat de manier waarop bij produeeren slecht is voor het milieu en voor de boeren in arme landen." Van Delft wil met de voorstelling, die volgend jaar zomer wordt opgevoerd, echter geen plaats innemen in dat
debat. „Wij doen geen uitspraken over of iets klopt of niet. Wij proberen een zo breed mogelijk palet aan te bieden aan de toeschouwers, waardoor zij zelf hun mening kunnen vormen." Vaak spreken boeren vol nostalgic over vroegere jaren. Volgens Schenk was het destijds allemaal niet zo prettig. „We moesten heel hard werken met veel lichamelijke arbeid. Er waren ook dierziektes, zoals mond en klauwzeer, waaraan veel dieren stierven."

In de toekomst ziet Schenk boe-renbedrijven groter worden. „Techniek krijgt ook steeds een grotere invloed. Vanuit LTO willen we dat de melkveehoude-rij geen industriele sector wordt. Als je kijkt naar Agriport dan zie je dat de band met het oorspronkelijke product rationed is geworden. Bij dieren is dat anders. De band met de boer moet goed blijven. Mensen zijn daarover terecht bezorgd." Van 15 tot en met 18 juli presenteren de theatermakers hun verzamelde verhalen tijdens het Karavaanfestival.

Van 3 tot en met 25 juli trekt Theaterfestival Karavaan door Noord-Holland. De i8e editie reist dit jaar weer over de Westfriese Omringdijk. Naast internationale straattheate-racts brengt Karavaan theater-producties op locatie waar de veranderende identiteit van Noord-Holland voelbaar is. Tot aan de start van het festival brengt deze krant wekelijks een maker in beeld naast een betrokken inwoner uit West-Friesland. Vandaag in de vijfde aflevering: theatermaker Floris van Delft en melkvee-houder Siem Jan Schenk.