OmringDaikSaitblog

Vakantie. Op vakantie. Het was een vanzelfsprekendheid geworden. 1500 kilometer in de auto, paar weken primitief en loom leven op een camping in een land waar het doorgaans warm is. Korte broek. Slippertjes. Zwemmen. Stukkie rijden naar stadje. Boodschapjes doen in een airconditionde reuzensupermarkt. Terrasje. Na verloop van tijd weer huiswaarts. Twee dagen opruimen. Wat bijkomen. Einde. Wat doen we volgend jaar ? Ongeveer hetzelfde, op een andere plek.

Dit jaar hebben we het anders gedaan. Patroon doorbroken. Vakantie in eigen land. Sterker nog: vakantie in eigen streek. Dus ook niet de volksstammen gevolgd die sinds de uitvinding van de vakantietrek ‘s zomers de verhuizing maken van oost naar west ( lekker naar het strand ) of andersom ( lekker naar de bossen ), maar gewoon binnen een straal van 30 kilometer een mooi huisje gezocht. Boeken gelezen. Gefietst. Regionale activiteiten bezocht. Genoten van het heldere Noordhollandse Landschap. Bezoek gekregen. Bezoek gebracht. Ik kan het iedereen aanraden. Je eigen wereldje lijkt zich als in een caleidoscoop een slagje te kantelen en laat zich van een andere kant zien. Geen gereis en je “koike d’r toch je ouge uit”.

Foto:Donderdag verbaasde ik mij nog op de Westfriese Markt in Schagen. Wat een drukte. Wat een goed sfeertje. Wat een gevarieerde handel en wat een leuke folklore.

Ik was het spoor van deze serie eventjes kwijt, maar bij de nu al weken heersende heerlijke zomerse omstandigheden toch weer opgepakt. De maandelijks te verschijnen deeltjes blijken ook smakelijke terrashapjes bij een fris roseetje....
Eerder had ik het werk van auteur Peter Spruit al hartelijk aanbevolen ( deel 4 en deel 1 ) Ook in het deeltje DROGE VOETEN weet hij weer een mooie verzameling interessante wetenswaardigheden bij elkaar te brengen over polderen en bedijken in West-Friesland. Een hoofdstukje over de molen bij Schellinkhout is in het licht van de actuele gebeurtenissen langs de Zuiderdijk ( zie vorig blog ) een extra knapperig "borrelnootje".
Deeltje 6, HET ZEEGAT UIT, is geschreven door John Brozius, Hoorns historicus. Westfriesland en de zeevaart & visserij zijn al lang geen vanzelfsprekende combinatie meer, maar zijn dat wel eeuwenlang heel toonaangevend geweest. Dat merk je voornamelijk als je de zuiderzeestadjes aan de Westfriese Omringdijk bezoekt, waar het erfgoed wat dit betreft nog op straat ligt. Grote droogleggingen, het graven van een Groot Noordhollandsch Kanaal en het afsluiten van de Zuiderzee hebben deze "tak van sport" echter langzaam de das om gedaan. Het is wel heel leuk om van deze tijd een aantal  tastbare herinneringen ( vnl. uit Hoorn en Enkhuizen maar ook uit Medemblik, Kolhorn en zelfs Oude Niedorp ) nog eens in de etalage te zien : te koop voor 4,95 bij de sigarenboer!

 Tussen Hoorn en Enkhuizen wordt het Markermeer van Westfriesland gescheiden door de “Zuiderdijk”. Hij maakt onderdeel uit van de monumentale Westfriese Omringdijk. Vanaf het najaar van 2007 ligt de boel daar op de schop vanwege een grootschalig dijkversterkingsproject , waar maar geen eind aan lijkt te komen. Zwaar verkeer met vele kuubs klei dendert hier al drie zomers over het oude dijklichaam alsof het nog een jonge meid is. Grote gele borden houden het overig verkeer ( en pottenkijkers ) op ruime afstand. Maar afgelopen woensdag even niet. Het publiek was welkom om in het binnenste van het dijklichaam te komen kijken. Op 9 locaties worden namelijk letterlijke doorsnedes gemaakt voor archeologisch onderzoek. Op twee plaatsen gebeurde  dat al eerder : vorig jaar in de buurt van Hoorn, waar eeuwenoude palenrijen werden blootgelegd en recentelijk bij Oosterleek, waar o.a. wierresten werden gevonden.
Woensdag lag de boel tijdelijk open voor het dorpje Schellinkhout en honderden belangstellenden hadden onder begeleiding van deskundigen al vóór zes uur de gang naar de coupure gemaakt. Daarna ging het heel hard stortregenen en werd het weeralarm van het KNMI van kracht, met als gevolg dat in delen van het land bomen werden uitgerukt, hoogspanningsleidingen omgeknakt en complete campings weggeblazen. Het was zo ongeveer ook tezelfdertijd dat ik met drie andere leden van de Westfriese Deurloupers op weg ging naar de dijkbezichtiging. Ons motto is altijd GAAN! En ook nu zagen we geen reden om thuis te blijven. Aangekomen in Schellinkhout troffen we tussen de pijpestelen door slechts twee verwarde in plastic gewikkelde nieuwsgierigen, die juist bezig waren de aftocht te blazen. Er waren allang geen deskundige gidsen meer te bekennen.  Aangemoedigd door weerlicht en donderklappen zijn wij toen eerst naar het plaatselijk Dorpshuis gegaan om koffie te drinken en te wachten tot het wat op zou klaren. We konden tenslotte altijd ons eigen gids nog zijn.
Het liep anders. Er meldden zich meer mensen in het Dorpshuis. Een kritische groep die vanuit commissies van het Westfries Genootschap ( “Landelijk Schoon” , “Kap en Dek” of “Zang en Dans” ???) een afspraak hadden met een zuivere dijkversterkingsdissident, een lastige horzel op de huid van het Hoogheemraadschap en de uitvoerders van deze monsterklus. Een deskundig kritikaster en bewoner van dit gebied, ing. De Waal. Die haalde ons op en begeleidde ons exclusief naar de opening in de dijk. Het bleek een gat van 10-12 meter diep, aan één kant schuin weggestoken, aan de andere kant in terrassen zodat ook  horizontale vlakken zichtbaar werden gemaakt. Door middel van ingekraste lijnen waren de verschillende grondlagen aangegeven. Het was voornamelijk klei die tot zo'n 2000 jaar geleden via zeegaten landinwaarts is neergelegd.
Aanvankelijk stonden we in de stromende regen maar gaandeweg werd het droog. De Waal deed op locatie graag een boekje open doen over deze dijkversterking. Over het verdwijnen van de natuurstenen dijkbekleding, de ernstige beschadigingen aan historisch materiaal, de budgetoverschrijdingen, de vertragingen, de verkeerde expertise bij de aannemer ( vooral rivierdijkdeskundig ) etc. Een zeer kritisch verhaal.
Aan de horizon brak intussen de zon in feloranje kleuren door het wegtrekkende buiengeweld. Aan onze schoenen hingen zware plakken spekvette zeeklei. Voor en achter ons strekte zich een overhoop gegraven Omringdijk uit. Grove sporen van zwaar materieel stonden overal vol met bruin water. Geen beter décor bij het treurigmakend commentaar van de ingenieur.  Waar of niet waar, we werden er niet vrolijk van.

 

 

Woensdag j.l. vond de start plaats van een campagne rond een tweejarig cultuur-toeristisch programma “Westfriese Omringdijk”. Met mijn Deurloupervrienden heb ik tien jaar aan allerlei verschillende kleine belletjes getrokken en nu mochten we met gepaste trots toekijken hoe door ambitieuze jongens en meisjes met veel aplomb een heel carillion in werking werd gezet. ( een spreekwoordelijk carillion dan... ) De Dijk is een product geworden, dat in de etalage van de Hoornse schouwburg “Het Park “ met verve werd gepresenteerd. Vertegenwoordigers van provinciale en lagere overheden, kunstenaars, theatermakers, ondernemers en ander volk was aanwezig en/of deed met een presentatie een duit in het zakje. Opvallend vond ik zelf de presentatie van de bevlogen grafisch kunstenaar René Knip ( niet zo’n kleintje op zijn gebied : zie KunstUur ) Nadat hij eerst luid en duidelijk was uitgekomen voor zijn Westfriese roots, gaf hij ons, begeleid door een waterval van woorden, een kijkje in zijn oeuvre. Inspirerend. Hij heeft al het nieuwe beeldmerk voor de Dijk ontworpen en krijgt nu ook de volledige grafische vormgeving van dijkgerelaterde objecten in zijn portefeuille. Een mooi idee. Ook zagen we de producente van het Zuiderzilt festival , waarvan de tweede editie ( Van Händel tot Hamel ) nu ook onder het Omringdijkhoedje gaat vallen. Ze gaf ons met de vertoning van filmbeelden van een idyllische zomeravond een heerlijk voorproefje. En zo staan er mooie nieuwe dingen te gebeuren en worden bestaande dingen met elkaar in verband gebracht. Om de promotie verder te dragen dan de Dijk zelf werden ook de eerste drie ambassadeurs van de Westfriese Omringdijk gepresenteerd: Karin Bloemen ( de Diva uit Schagen ) , Tim Knol ( het nieuwe singer-songwritertalent uit Hoorn) en Jan Blokhuijsen (topschaatser uit Zuid-Scharwoude ). En er waren uiteraard ook drankjes en hapjes. In de gangen van de Schouwburg was een proeverij georganiseerd van culinaire Westfriese producten. Dan denk je aan koôl, maar er was broôd en keis, wain, hertenvleis en skapenais. Met de slogan ‘Westfriese Omringdijk, je koike d'r je ouge uit!’ nog wat nagalmend in ’t hoofd, gingen we op huis an. De Dijk is hot, lang leve de Dijk. En voor wie zin heeft : op zaterdag 17 april kun je er met ons “an de wandel” : An de wandel met de Deurloupers ( 10,2 km ) Vanuit Sint Maarten vertrekt deze mooie wandeltocht op 17 april van Sint Maarten naar Schoorldam langs de wielen van de dijk. Laat u meevoeren door de Deurlopers, kenners van natuur en de unieke geschiedenis van de Omringdijk. Startplaats: Dorpshuis De Klimop in Sint Maarten. Start 10.30 uur (aanvang 10.00). Aanmelden kan via deurlopers@omringdijk.nl