Ook de nieuwsbrief van Westfriese Omringdijk ontvangen? Schrijf je in!

Dijklandschap

De dijklandschappen die voorkomen op de Westfriese Omringdijk kunnen in vijf categorieën onderverdeeld worden.

Landschap

Voormalige Zuiderzee
Een belangrijk kenmerk van dit type dijklandschap is het voorkomen van kleiputten en rietkragen aan de binnenzijde van de dijk. Aan de zeezijde is voorland te vinden, dat soms is bedijkt of omkaad. Voor dit type dijklandschap zijn ook de havensteden van belang.

Droogmakerijen en veenpolders
Deze dijken hebben vaak al zeer lang geen waterkerende functie meer. Kleiputten zijn dan ook afwezig. Ook aan de zeezijde is geen voorland meer door drooglegging van meren en plassen. De Omringdijk heeft hier een asymmetrische vorm. Ook wordt het dijklandschap gekenmerkt door het voorkomen van een boezemwater tussen twee dijken.

Voormalige Rekere
Al sinds de aanleg van de Krabbendam in 1294 werd dit deel van de Omringdijk niet meer door de zee bedreigd. Ook hier komen geen kleiputten voor en is er een systeem van dijk-kanaal-dijk.

Voormalige Zijpe
In dit dijklandschap zijn verschillende wielen zichtbaar. Dit komt doordat de dijk tot aan de 16de eeuw een waterkerende functie heeft gehad.

Barsingerhorn
Karakteristiek voor dit deel van de dijk is de Snevert, een stroompje waarlangs bebouwing is geplaatst. Mogelijk is het dorp Barsingerhorn gebouwd op de oeverwallen van deze stroom, maar zekerheid is hier niet over.

Verkaveling

Er zijn verschillende soorten verkaveling te zien binnen en buiten de Westfriese Omringdijk. Het gebied binnen de dijk was immers al langer bewoonbaar dan het gebied erbuiten. Dit heeft geleid tot een verschillende aanpak in het verdelen en bewerken van land. Binnen de dijk is een kleinschaliger verkaveling te zien dan erbuiten. Toen de gebieden die eerder door water bedreigd werden konden worden ingepolderd was de techniek al verder en waren de behoeften van de agrarische sector veranderd. Waar men eerder genoegen nam met kleine onregelmatige percelen, daar wilde men nu grote rechte percelen die makkelijk te bewerken waren.

In de loop van de tijd zijn verschillende verkavelingspatronen opgekomen. Sommige zien we nog steeds bij nieuwe landinrichting, sommige zijn enkel een relict uit vroegere tijden. Strokenverkaveling is kenmerkend voor de veenontginning en is ouder dan de rationele verkaveling, die pas opkwam toen er technisch meer mogelijkheden kwamen.